Sai mã HS Code có bị phạt không? Quy định & mức xử phạt mới nhất
Trong hoạt động xuất nhập khẩu, việc khai báo đúng mã HS code là yếu tố cực kỳ quan trọng vì ảnh hưởng trực tiếp đến thuế suất, chính sách mặt hàng và thủ tục thông quan. Tuy nhiên, trên thực tế nhiều doanh nghiệp vẫn gặp tình trạng khai sai mã HS code do nhầm lẫn bản chất hàng hóa hoặc áp sai biểu thuế.
Vậy sai mã hs code có bị phạt không? Nếu có thì mức phạt bao nhiêu? Có bị truy thu thuế hay xử lý hình sự không? Bài viết dưới đây sẽ giúp doanh nghiệp hiểu rõ quy định hiện hành và cách hạn chế rủi ro khi khai báo hải quan.
Mã HS Code là gì?
Trước khi tìm hiểu sai mã HS code có bị phạt không, doanh nghiệp cần hiểu rõ bản chất của HS Code trong hoạt động xuất nhập khẩu.
Mã HS (Harmonized System Code) là hệ thống mã phân loại hàng hóa quốc tế được sử dụng để xác định:
- Thuế nhập khẩu, thuế xuất khẩu
- Chính sách quản lý chuyên ngành
- Điều kiện kiểm tra chất lượng
- Quy định kiểm dịch
- Thống kê thương mại quốc tế

HS code là gì
Mỗi loại hàng hóa sẽ có một mã HS code riêng dựa trên:
- Thành phần cấu tạo
- Công dụng
- Tính chất hàng hóa
- Quy cách kỹ thuật
Tại Việt Nam, doanh nghiệp thường sử dụng mã HS code từ 8 số theo Danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam.
Việc áp đúng mã HS code rất quan trọng vì chỉ cần sai một vài số cuối cũng có thể dẫn đến:
- Sai thuế suất
- Sai chính sách quản lý
- Thiếu giấy phép nhập khẩu
- Bị truy thu thuế
- Bị xử phạt hành chính
Xem thêm: Hướng dẫn tra cứu mã HS code hàng hóa chính xác nhất
Sai mã HS Code có bị phạt không?
Câu trả lời là CÓ. Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp khai sai mã HS code có thể bị xử phạt hành chính, truy thu thuế và tính tiền chậm nộp tùy theo mức độ vi phạm.
Theo Nghị định 128/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, hành vi khai sai mã số hàng hóa được xem là hành vi vi phạm khai hải quan hoặc khai thuế.
Tuy nhiên, mức xử phạt sẽ phụ thuộc vào:
- Khai sai nhưng không ảnh hưởng thuế
- Khai sai dẫn đến thiếu thuế
- Khai sai có dấu hiệu gian lận thương mại
- Doanh nghiệp tự phát hiện và khai bổ sung hay bị cơ quan hải quan kiểm tra phát hiện
Điều này đồng nghĩa rằng không phải mọi trường hợp khai sai HS Code đều bị xử phạt giống nhau.
Các trường hợp khai sai mã HS code thường gặp
Trên thực tế, doanh nghiệp rất dễ gặp sai sót khi áp mã HS code, đặc biệt với những mặt hàng mới hoặc có cấu tạo phức tạp. Dưới đây là những trường hợp phổ biến.

Áp mã HS code theo tên hàng thay vì bản chất hàng hóa
Nhiều doanh nghiệp chỉ dựa vào tên thương mại để xác định mã HS code mà không phân tích:
- Thành phần
- Công dụng chính
- Cấu tạo kỹ thuật
Điều này dễ dẫn đến áp sai mã.
Ví dụ:
- “Máy đa chức năng” có thể thuộc nhiều nhóm HS code khác nhau
- “Thiết bị điện tử” nhưng chức năng chính khác nhau sẽ có mã khác nhau
Tham khảo mã HS code từ nhà cung cấp nước ngoài
Một số supplier nước ngoài cung cấp sẵn HS Code trên invoice hoặc packing list. Tuy nhiên:
- Mỗi quốc gia có thể áp dụng biểu thuế khác nhau
- Chính sách quản lý tại Việt Nam khác nước xuất khẩu
Do đó, mã HS code từ supplier chỉ mang tính tham khảo, không phải căn cứ pháp lý tuyệt đối.
Không cập nhật biểu thuế mới
Biểu thuế và chú giải HS code có thể thay đổi theo từng giai đoạn. Nếu doanh nghiệp sử dụng mã cũ mà không cập nhật:
- Có thể áp sai thuế suất
- Sai nhóm hàng
- Sai chính sách nhập khẩu
Đây là lỗi khá phổ biến với doanh nghiệp SME mới làm xuất nhập khẩu.
Xem thêm: Biểu thuế xuất nhập khẩu 2026: Cập nhật mới nhất
Mức phạt khi khai sai mã HS Code mới nhất
Tùy theo tính chất vi phạm, doanh nghiệp có thể bị xử lý theo các mức khác nhau. Để hiểu rõ hơn, hãy cùng phân tích từng trường hợp cụ thể dưới đây.
Khai sai mã HS code nhưng không ảnh hưởng số thuế phải nộp
Theo Điều 8 Nghị định 128/2020/NĐ-CP, trường hợp khai sai mã HS code nhưng không làm thay đổi số tiền thuế phải nộp vẫn có thể bị xử phạt hành chính.
Mức phạt có thể từ: 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng hoặc cao hơn tùy giá trị tang vật và mức độ vi phạm
Ví dụ:
- Khai sai mã nhưng cùng mức thuế suất
- Không ảnh hưởng chính sách quản lý chuyên ngành

Khai sai mã HS code dẫn đến thiếu thuế
Đây là trường hợp phổ biến và bị xử lý nghiêm hơn. Theo Điều 9 Nghị định 128/2020/NĐ-CP, nếu khai sai mã HS code làm thiếu số tiền thuế phải nộp thì doanh nghiệp sẽ bị:
- Truy thu phần thuế thiếu
- Tính tiền chậm nộp
- Xử phạt hành chính về khai sai thuế
Thông thường, mức xử phạt có thể bằng:
- 20% số tiền thuế thiếu
- Kèm tiền chậm nộp theo quy định quản lý thuế
Khai sai có dấu hiệu gian lận thương mại
Nếu cơ quan hải quan xác định doanh nghiệp cố tình khai sai mã HS code để:
- Trốn thuế
- Né kiểm tra chuyên ngành
- Lách chính sách nhập khẩu
Thì vụ việc có thể bị xử lý nghiêm hơn dưới dạng:
- Gian lận thương mại
- Trốn thuế
- Buôn lậu
Trong trường hợp nghiêm trọng, doanh nghiệp còn có thể bị:
- Tịch thu tang vật
- Đình chỉ hoạt động
- Xử lý hình sự
Có được khai bổ sung khi sai mã HS code không?
Nhiều doanh nghiệp lo lắng khi phát hiện khai sai HS Code sau thông quan. Tuy nhiên, pháp luật hiện nay vẫn cho phép khai bổ sung trong một số trường hợp. Việc chủ động khai bổ sung sẽ giúp giảm đáng kể rủi ro bị xử phạt nặng.
Trường hợp được khai bổ sung
Doanh nghiệp có thể khai bổ sung khi:
- Tự phát hiện sai sót
- Chưa bị cơ quan hải quan công bố quyết định kiểm tra
- Chưa bị thanh tra sau thông quan
Nếu doanh nghiệp chủ động khai bổ sung sớm có thể được xem xét giảm nhẹ xử phạt và hạn chế nguy cơ bị đánh giá là cố tình gian lận.
Hồ sơ khai bổ sung gồm những gì?
Thông thường doanh nghiệp cần chuẩn bị:
- Công văn giải trình
- Hồ sơ kỹ thuật hàng hóa
- Catalogue
- Invoice
- Tài liệu chứng minh mã HS code phù hợp
Tùy từng trường hợp, cơ quan hải quan có thể yêu cầu thêm chứng từ chuyên ngành.
Vậy sai mã HS code có bị phạt không? Câu trả lời là có. Doanh nghiệp khai sai mã HS code có thể bị xử phạt hành chính, truy thu thuế và tính tiền chậm nộp tùy mức độ vi phạm. Ngoài ra, việc áp sai mã còn dễ khiến hàng hóa chậm thông quan và phát sinh thêm chi phí. Vì vậy, doanh nghiệp nên kiểm tra kỹ mã HS code trước khi khai báo để hạn chế rủi ro và tránh ảnh hưởng hoạt động xuất nhập khẩu.
Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm đơn vị dịch vụ thủ tục hải quan trọn gói vui lòng liên hệ LTC Logistics qua hotline 0822 960 960 để được tư vấn chi tiết.

