10-03-2026 | 11:51

Hướng dẫn thủ tục xuất khẩu nông sản

Xuất khẩu nông sản là một trong những lĩnh vực quan trọng của thương mại quốc tế, đặc biệt đối với Việt Nam – quốc gia có lợi thế lớn về sản xuất nông nghiệp. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng, nhiều doanh nghiệp đang tìm kiếm cơ hội đưa nông sản Việt Nam ra thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, để xuất khẩu thành công, doanh nghiệp cần nắm rõ các quy định pháp lý, tiêu chuẩn chất lượng và quy trình thủ tục hải quan. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết thủ tục xuất khẩu nông sản, giúp doanh nghiệp chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và thực hiện đúng quy định.

Tình hình xuất khẩu nông sản Việt Nam

Trong những năm gần đây, xuất khẩu nông sản của Việt Nam liên tục ghi nhận những kết quả tích cực và đóng góp quan trọng vào kim ngạch thương mại quốc gia.

Theo số liệu từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường, chỉ trong 2 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt khoảng 11,3 tỷ USD, tăng hơn 17% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này cho thấy nhu cầu tiêu thụ nông sản trên thị trường quốc tế vẫn duy trì ở mức cao, đồng thời phản ánh khả năng cạnh tranh ngày càng tốt của nông sản Việt Nam.

Xuất khẩu nông sản của Việt Nam liên tục ghi nhận những kết quả tích cực và đóng góp quan trọng vào kim ngạch thương mại quốc gia

Xuất khẩu nông sản của Việt Nam liên tục ghi nhận những kết quả tích cực và đóng góp quan trọng vào kim ngạch thương mại quốc gia

Các mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực

Việt Nam hiện là một trong những quốc gia xuất khẩu nông sản lớn trên thế giới với nhiều sản phẩm giữ vị trí cao trên thị trường quốc tế.

Một số mặt hàng nông sản chủ lực bao gồm:

  • Gạo:
    Việt Nam nằm trong nhóm các quốc gia xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới. Gạo Việt Nam được xuất khẩu đến nhiều thị trường như Philippines, Indonesia, châu Phi và Trung Đông.
  • Cà phê:
    Việt Nam là quốc gia xuất khẩu cà phê Robusta hàng đầu thế giới. Các thị trường tiêu thụ lớn gồm Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ và Nhật Bản.
  • Hạt điều và hồ tiêu:
    Việt Nam nhiều năm liền dẫn đầu thế giới về xuất khẩu hạt điều và nằm trong nhóm các nước xuất khẩu hồ tiêu lớn nhất.
  • Trái cây nhiệt đới:
    Các loại trái cây như thanh long, xoài, chuối, sầu riêng và mít đang ngày càng được ưa chuộng tại các thị trường khó tính như EU, Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Xem thêm: Hướng dẫn thủ tục xuất khẩu cà phê

Thị trường xuất khẩu nông sản trọng điểm

Hiện nay, nông sản Việt Nam được xuất khẩu sang hơn 180 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Một số thị trường xuất khẩu chính gồm:

  • Trung Quốc: thị trường tiêu thụ lớn đối với nhiều loại trái cây và nông sản tươi.
  • Liên minh châu Âu (EU): yêu cầu cao về an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc.
  • Hoa Kỳ: thị trường lớn với tiêu chuẩn kiểm dịch và dư lượng hóa chất rất nghiêm ngặt.
  • Nhật Bản và Hàn Quốc: yêu cầu cao về chất lượng, quy cách đóng gói và kiểm dịch.

Sự đa dạng về thị trường xuất khẩu giúp nông sản Việt Nam mở rộng cơ hội phát triển, nhưng đồng thời cũng đặt ra nhiều yêu cầu khắt khe về tiêu chuẩn chất lượng.

Quy trình xuất khẩu nông sản

Để nông sản được xuất khẩu hợp pháp ra thị trường quốc tế, doanh nghiệp cần thực hiện đầy đủ các bước trong quy trình xuất khẩu. Quy trình này bao gồm từ khâu kiểm định chất lượng, chuẩn bị chứng từ cho đến thủ tục hải quan và vận chuyển hàng hóa.

Quy trình xuất khẩu nông sản

Quy trình xuất khẩu nông sản

Bước 1: Kiểm định và kiểm dịch nông sản

Trước khi xuất khẩu, nông sản cần được kiểm tra chất lượng và kiểm dịch theo quy định.

Doanh nghiệp phải gửi mẫu sản phẩm đến các cơ quan kiểm định được cấp phép để:

  • Kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật
  • Đánh giá tiêu chuẩn an toàn thực phẩm
  • Kiểm tra nguy cơ dịch bệnh hoặc sinh vật gây hại

Sau khi đạt yêu cầu, cơ quan chức năng sẽ cấp Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật (Phytosanitary Certificate) – một trong những chứng từ quan trọng trong hồ sơ xuất khẩu nông sản.

Bước 2: Chuẩn bị hồ sơ xuất khẩu

Một bộ hồ sơ xuất khẩu nông sản thông thường bao gồm nhiều loại chứng từ khác nhau, phục vụ cho việc khai báo hải quan và thông quan hàng hóa.

Các chứng từ phổ biến gồm:

  • Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice)
  • Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing List)
  • Vận đơn (Bill of Lading)
  • Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O)
  • Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật
  • Giấy chứng nhận hun trùng (nếu cần)

Tùy theo quy định của từng thị trường nhập khẩu, doanh nghiệp có thể phải bổ sung thêm các chứng nhận khác như chứng nhận an toàn thực phẩm hoặc chứng nhận chất lượng.

Bước 3: Khai báo hải quan

Sau khi chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, doanh nghiệp tiến hành khai báo hải quan thông qua hệ thống điện tử VNACCS/VCIS.

Trong bước này, doanh nghiệp cần:

  • Nhập đầy đủ thông tin lô hàng
  • Đính kèm chứng từ cần thiết
  • Kiểm tra chính xác mã HS của sản phẩm

Cơ quan hải quan sẽ tiếp nhận hồ sơ và thực hiện phân luồng kiểm tra (luồng xanh, vàng hoặc đỏ) tùy theo mức độ rủi ro của lô hàng.

Bước 4: Thông quan hàng hóa

Sau khi hồ sơ được kiểm tra và chấp thuận, lô hàng sẽ được thông quan.

Trong một số trường hợp, hải quan có thể yêu cầu:

  • Kiểm tra thực tế hàng hóa
  • Đối chiếu chứng từ
  • Kiểm tra tem nhãn và quy cách đóng gói

Nếu đáp ứng đầy đủ yêu cầu, hàng hóa sẽ được phép xuất khẩu ra nước ngoài.

Bước 5: Vận chuyển hàng hóa ra thị trường quốc tế

Sau khi hoàn tất thủ tục hải quan, hàng hóa sẽ được vận chuyển đến cảng biển hoặc sân bay để xuất khẩu.

Tùy thuộc vào loại hàng và thị trường nhập khẩu, doanh nghiệp có thể lựa chọn các phương thức vận chuyển như:

  • Đường biển: phù hợp với các lô hàng lớn và chi phí thấp
  • Đường hàng không: phù hợp với nông sản tươi cần vận chuyển nhanh

Việc lựa chọn phương thức vận chuyển phù hợp giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí logistics và đảm bảo chất lượng hàng hóa khi đến tay người tiêu dùng.

Xem thêm: Quy trình xuất khẩu hàng đi nước ngoài: Hướng dẫn chi tiết từ A đến Z

Các tiêu chuẩn cần đáp ứng khi xuất khẩu nông sản

Ngoài thủ tục xuất khẩu, nông sản còn phải đáp ứng nhiều tiêu chuẩn chất lượng để được phép nhập khẩu vào các thị trường quốc tế.

Các tiêu chuẩn cần đáp ứng khi xuất khẩu nông sản

Các tiêu chuẩn cần đáp ứng khi xuất khẩu nông sản

Tiêu chuẩn an toàn thực phẩm

Nhiều quốc gia yêu cầu nông sản phải đáp ứng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm.

Các yếu tố thường được kiểm tra bao gồm:

  • Dư lượng thuốc bảo vệ thực vật
  • Kim loại nặng
  • Vi sinh vật gây hại

Truy xuất nguồn gốc sản phẩm

Truy xuất nguồn gốc là yêu cầu bắt buộc tại nhiều thị trường lớn.

Doanh nghiệp cần đảm bảo sản phẩm có đầy đủ thông tin về:

  • Vùng trồng
  • Cơ sở đóng gói
  • Quy trình sản xuất

Tiêu chuẩn chất lượng quốc tế

Một số chứng nhận phổ biến trong xuất khẩu nông sản gồm:

  • GlobalGAP
  • HACCP
  • ISO 22000

Những chứng nhận này giúp tăng độ tin cậy của sản phẩm trên thị trường quốc tế.

Một số lưu ý quan trọng khi xuất khẩu nông sản

Bên cạnh việc thực hiện đúng quy trình thủ tục, doanh nghiệp cũng cần lưu ý một số yếu tố quan trọng để hạn chế rủi ro khi xuất khẩu.

Nghiên cứu kỹ thị trường nhập khẩu

Mỗi quốc gia có quy định riêng đối với nông sản nhập khẩu.

Ví dụ:

  • EU yêu cầu tiêu chuẩn cao về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật
  • Hoa Kỳ có quy định nghiêm ngặt về kiểm dịch
  • Trung Quốc yêu cầu truy xuất nguồn gốc và đăng ký mã vùng trồng

Việc tìm hiểu kỹ các quy định này giúp doanh nghiệp chuẩn bị sản phẩm phù hợp ngay từ đầu.

Kiểm soát chất lượng trong quá trình bảo quản và vận chuyển

Nông sản là nhóm hàng hóa dễ hư hỏng, vì vậy việc bảo quản và vận chuyển cần được kiểm soát chặt chẽ.

Doanh nghiệp nên:

  • sử dụng container lạnh đối với hàng tươi sống
  • đảm bảo nhiệt độ bảo quản phù hợp
  • kiểm tra bao bì và nhãn mác trước khi xuất khẩu

Chuẩn bị chứng từ chính xác

Sai sót trong chứng từ là nguyên nhân phổ biến khiến lô hàng bị chậm thông quan hoặc bị từ chối nhập khẩu.

Do đó, doanh nghiệp cần kiểm tra kỹ:

  • thông tin người xuất khẩu và người nhập khẩu
  • Mô tả hàng hóa
  • Số lượng và trọng lượng

Xuất khẩu nông sản là một trong những ngành kinh tế quan trọng của Việt Nam, đóng vai trò lớn trong việc tạo nguồn ngoại tệ, thúc đẩy phát triển kinh tế và nâng cao đời sống người dân. Trong bối cảnh nhu cầu thực phẩm toàn cầu ngày càng tăng, nông sản Việt Nam có nhiều cơ hội để mở rộng thị trường và nâng cao vị thế trên thương trường quốc tế.

Tuy nhiên, để tận dụng tối đa tiềm năng này, doanh nghiệp cần chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế và xây dựng chiến lược xuất khẩu bền vững. Chỉ khi kết hợp giữa sản xuất hiện đại, quản lý chuỗi cung ứng hiệu quả và chiến lược thị trường đúng đắn, hoạt động xuất khẩu nông sản mới có thể phát triển lâu dài và mang lại giá trị cao cho nền kinh tế.

Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm đơn vị dịch vụ thủ tục hải quan trọn gói vui lòng liên hệ LTC Logistics qua hotline 0822 960 960 để được tư vấn chi tiết.

NEWS

Công Ty TNHH Thương Mại Dịch Vụ Tiếp Vận LTC
Địa chỉ: 51 – 53 Trần Não, P. An Khánh, TP. Thủ Đức, TP.HCM
Hotline: 0917 960 960
Hotline: 0822 960 960
Email: info@ltclogistics.vn

Liên hệ tư vấn