Kiểm tra chuyên ngành là gì? Quy định, quy trình và những điều doanh nghiệp cần biết

Hoạt động xuất nhập khẩu tại Việt Nam không chỉ dừng lại ở việc khai báo hải quan và nộp thuế. Đối với nhiều mặt hàng, doanh nghiệp còn phải thực hiện các thủ tục quản lý chuyên ngành trước khi được thông quan. Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến thời gian thông quan kéo dài hoặc phát sinh thêm chi phí nếu doanh nghiệp chưa nắm rõ quy định.

Vậy kiểm tra chuyên ngành là gì, những mặt hàng nào phải thực hiện, quy trình ra sao và doanh nghiệp cần lưu ý những gì để tránh chậm trễ trong quá trình nhập khẩu? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Kiểm tra chuyên ngành là gì?

Theo Nghị định 85/2019/NĐ-CP, kiểm tra chuyên ngành là việc cơ quan có thẩm quyền căn cứ quy định pháp luật về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật để đánh giá, xác định hàng hóa có đủ điều kiện xuất khẩu, nhập khẩu hoặc quá cảnh. Mục tiêu chính:

• Đảm bảo an toàn thực phẩm, sức khỏe con người
• Bảo vệ môi trường và an ninh quốc gia
• Ngăn chặn hàng hóa kém chất lượng, gây nguy hại

Danh mục các mặt hàng cần kiểm tra chuyên ngành

Quy trình thực hiện kiểm tra chuyên ngành

Sau khi xác định hàng hóa thuộc diện phải kiểm tra chuyên ngành, doanh nghiệp cần thực hiện đầy đủ các bước theo quy định để đảm bảo quá trình thông quan diễn ra thuận lợi. Tùy từng loại hàng hóa và cơ quan quản lý, hồ sơ và cách thức thực hiện có thể khác nhau. Tuy nhiên, nhìn chung quy trình kiểm tra chuyên ngành thường bao gồm các bước sau:

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ đăng ký kiểm tra chuyên ngành

Doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo yêu cầu của cơ quan quản lý chuyên ngành đối với từng mặt hàng cụ thể. Một bộ hồ sơ thông thường có thể bao gồm:

• Giấy đăng ký kiểm tra chuyên ngành hoặc đăng ký kiểm tra chất lượng hàng nhập khẩu.
• Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice).
• Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing List).
• Vận đơn (Bill of Lading hoặc Air Waybill).
• Tờ khai hải quan.
• Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) (nếu có).
• Catalogue, tài liệu kỹ thuật hoặc thông số sản phẩm.
• Các giấy tờ pháp lý khác theo yêu cầu của cơ quan quản lý.

Việc chuẩn bị hồ sơ đầy đủ ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế tình trạng bổ sung, chỉnh sửa nhiều lần, từ đó rút ngắn thời gian xử lý.

Xem thêm: Cách đọc tờ khai hải quan nhập khẩu chuẩn xác

Bước 2: Đăng ký kiểm tra với cơ quan có thẩm quyền

Sau khi hoàn thiện hồ sơ, doanh nghiệp tiến hành đăng ký kiểm tra chuyên ngành thông qua Cổng thông tin một cửa quốc gia hoặc nộp hồ sơ theo hướng dẫn của cơ quan quản lý chuyên ngành tương ứng.

Ở bước này, cơ quan tiếp nhận sẽ kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ và hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện các thủ tục tiếp theo nếu cần bổ sung thông tin hoặc chứng từ.

Bước 3: Thực hiện lấy mẫu và đánh giá chất lượng

Đối với các mặt hàng thuộc diện phải thử nghiệm hoặc đánh giá sự phù hợp, cơ quan chức năng hoặc tổ chức được chỉ định sẽ tiến hành lấy mẫu để kiểm tra.

Tùy từng loại hàng hóa, việc lấy mẫu có thể được thực hiện:

• Tại cảng hoặc cửa khẩu nhập khẩu.
• Tại kho bảo quản của doanh nghiệp.
• Tại các trung tâm thử nghiệm, phòng thí nghiệm được chỉ định.

Mẫu hàng hóa sẽ được đánh giá dựa trên các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hoặc yêu cầu quản lý chuyên ngành hiện hành.

Thực hiện lấy mẫu và đánh giá chất lượng

Bước 4: Nhận kết quả và hoàn tất thủ tục thông quan

Sau khi quá trình kiểm tra hoàn tất, cơ quan có thẩm quyền hoặc đơn vị thử nghiệm sẽ cấp kết quả đánh giá chất lượng, chứng nhận hợp quy hoặc các văn bản xác nhận theo quy định.

Doanh nghiệp sử dụng kết quả này để bổ sung vào hồ sơ hải quan và thực hiện các bước còn lại như:

• Hoàn thiện thủ tục thông quan.
• Nộp thuế và các nghĩa vụ tài chính liên quan.
• Nhận hàng và đưa hàng hóa về kho.

Nếu hàng hóa đáp ứng đầy đủ yêu cầu quản lý chuyên ngành, quá trình thông quan sẽ được thực hiện theo quy định hiện hành. Ngược lại, doanh nghiệp có thể phải thực hiện các biện pháp khắc phục hoặc xử lý theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

Kiểm tra chuyên ngành là gì là câu hỏi mà nhiều doanh nghiệp mới tham gia hoạt động xuất nhập khẩu thường quan tâm. Đây là thủ tục quan trọng nhằm kiểm soát chất lượng, an toàn và sự phù hợp của hàng hóa trước khi được phép lưu thông tại Việt Nam.

Việc xác định đúng mặt hàng thuộc diện kiểm tra chuyên ngành, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và thực hiện đúng quy trình sẽ giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian thông quan, hạn chế phát sinh chi phí và đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật. Vì vậy, doanh nghiệp nên chủ động tìm hiểu kỹ các yêu cầu quản lý chuyên ngành hoặc lựa chọn đơn vị hỗ trợ uy tín để quá trình nhập khẩu diễn ra thuận lợi và hiệu quả hơn.

Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm đơn vị dịch vụ thủ tục hải quan trọn gói vui lòng liên hệ LTC Logistics qua hotline 0822 960 960 để được tư vấn chi tiết.