Nhập khẩu hàng hóa là hoạt động quan trọng trong thương mại quốc tế, giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn nguyên liệu, sản phẩm chất lượng từ nước ngoài. Bài viết này sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước trong quy trình nhập khẩu hàng hoá về Việt Nam, từ chuẩn bị hồ sơ đến hoàn tất thủ tục hải quan, dựa trên các văn bản pháp lý cập nhật mới nhất.

Các quy định quan trọng về nhập khẩu hàng hoá

Để đảm bảo hoạt động nhập khẩu diễn ra đúng pháp luật và hạn chế rủi ro, doanh nghiệp cần nắm rõ các quy định quan trọng. Những quy định này được xây dựng dựa trên Luật Quản lý ngoại thương 2017 và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Hàng hóa phải kiểm tra chuyên ngành

Theo quy định, một số nhóm hàng hóa nhập khẩu bắt buộc phải kiểm tra chuyên ngành trước khi thông quan. Ví dụ:

Hàng thực phẩm, nông sản cần kiểm dịch.
Thiết bị điện tử, máy móc phải kiểm tra chất lượng, an toàn.
Hóa chất, dược phẩm cần giấy phép từ cơ quan quản lý.

Điều này nhằm đảm bảo hàng hóa nhập khẩu không gây ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và môi trường.

Danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu

Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý danh mục hàng hóa bị cấm nhập khẩu theo Điều 5 Luật Quản lý ngoại thương, bao gồm:

Vũ khí, đạn dược, vật liệu nổ.
Phế liệu, phế thải gây ô nhiễm môi trường.
Các loại hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật bị cấm sử dụng tại Việt Nam.
Động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thuộc Phụ lục I CITES.

Việc nhập khẩu các mặt hàng này sẽ bị xử lý nghiêm theo pháp luật.

Hàng hóa cần giấy phép nhập khẩu

Ngoài danh mục cấm, một số mặt hàng thuộc diện quản lý theo giấy phép, ví dụ:

Thiết bị y tế.
Phương tiện đã qua sử dụng.
Một số loại sản phẩm công nghệ cao.

Doanh nghiệp phải xin giấy phép từ Bộ Công Thương hoặc các cơ quan chuyên ngành trước khi tiến hành nhập khẩu.

Xem thêm: Giấy phép nhập khẩu là gì? Thủ tục xin giấy phép nhập khẩu

Quy trình nhập khẩu hàng hoá về Việt Nam

Quy trình nhập khẩu hàng hóa về Việt Nam gồm nhiều bước liên quan đến pháp lý, hải quan và logistics. Đây là phần quan trọng nhất mà doanh nghiệp cần nắm rõ để tránh sai sót, tiết kiệm chi phí và đảm bảo hàng hóa được thông quan nhanh chóng.

Bước 1 – Kiểm tra chính sách mặt hàng

Doanh nghiệp cần xác định xem hàng hóa có thuộc diện:

Cấm nhập khẩu (vũ khí, phế liệu, động vật hoang dã…).
Quản lý theo giấy phép (thiết bị y tế, phương tiện đã qua sử dụng…).
Kiểm tra chuyên ngành (thực phẩm, dược phẩm, hóa chất…).

Việc kiểm tra này giúp doanh nghiệp chuẩn bị giấy tờ cần thiết trước khi ký hợp đồng.

Bước 2 – Ký hợp đồng ngoại thương

Hợp đồng phải thể hiện rõ:

Điều kiện giao hàng theo Incoterms 2020 (FOB, CIF, DDP…).
Phương thức thanh toán (T/T, L/C…).
Quyền và nghĩa vụ của các bên.

Bước 3 – Chuẩn bị chứng từ nhập khẩu

Bộ chứng từ cơ bản gồm:

Hợp đồng ngoại thương.
Hóa đơn thương mại.
Phiếu đóng gói.
Vận đơn.
Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O).

Bước 4 – Khai báo hải quan điện tử

Doanh nghiệp thực hiện khai báo trên hệ thống VNACCS/VCIS. Sau khi truyền tờ khai, hệ thống sẽ phân luồng:

Luồng xanh: miễn kiểm tra, thông quan ngay.
Luồng vàng: kiểm tra hồ sơ.
Luồng đỏ: kiểm tra thực tế hàng hóa.

Xem thêm: Tờ khai hải quan là gì? Quy trình, mẫu và cách khai chính xác

Bước 5 – Nộp thuế và lệ phí

Các loại thuế thường gặp:

Thuế nhập khẩu.
Thuế giá trị gia tăng (VAT).
Thuế tiêu thụ đặc biệt (nếu có).

Doanh nghiệp nộp thuế qua hệ thống nộp thuế điện tử của Tổng cục Hải quan.

Bước 6 – Kiểm tra chuyên ngành (nếu có)

Nếu hàng hóa thuộc diện kiểm tra chuyên ngành, doanh nghiệp phải nộp hồ sơ tại cơ quan quản lý (Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp…).

Bước 7 – Thông quan và nhận hàng

Sau khi hoàn tất nghĩa vụ thuế và kiểm tra chuyên ngành, hải quan sẽ cấp phép thông quan. Doanh nghiệp nhận lệnh giao hàng từ hãng tàu/forwarder để đưa hàng về kho.

Bước 8 – Vận chuyển nội địa và lưu kho

Doanh nghiệp tổ chức vận chuyển hàng từ cảng về kho, đồng thời lưu trữ chứng từ để phục vụ kiểm tra sau thông quan.

Bước 9 – Hoàn tất thủ tục kế toán và lưu hồ sơ

Cuối cùng, doanh nghiệp hạch toán chi phí nhập khẩu, lưu hồ sơ chứng từ theo quy định để phục vụ kiểm toán và quản lý nội bộ.

Lưu ý khi nhập khẩu hàng hoá

Trong quá trình nhập khẩu, ngoài việc tuân thủ quy trình, doanh nghiệp cần đặc biệt chú ý đến những điểm sau để tránh rủi ro và tối ưu chi phí:

Về chính sách mặt hàng

Luôn kiểm tra danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu và hàng hóa phải xin giấy phép trước khi ký hợp đồng.
Đối với hàng hóa thuộc diện kiểm tra chuyên ngành, cần chuẩn bị hồ sơ đầy đủ để tránh chậm trễ thông quan.

Về chứng từ

Bộ chứng từ phải khớp nhau về thông tin (tên hàng, số lượng, giá trị).
Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) cần được xin đúng form để hưởng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do (FTA).

Về mã HS code và thuế

Tra cứu mã HS chính xác để tránh bị áp sai thuế suất.
Nếu không chắc chắn, doanh nghiệp có thể đề nghị hải quan phân loại trước khi nhập khẩu.
Theo các FTA mới, nhiều mặt hàng được giảm thuế nhập khẩu, doanh nghiệp nên tận dụng để tiết kiệm chi phí.

Xem thêm: Mã HS code là gì? 6 quy tắc tra mã HS chính xác nhất

Về logistics và vận chuyển

Lựa chọn điều kiện giao hàng (Incoterms) phù hợp để giảm rủi ro.
Kiểm tra kỹ hợp đồng với hãng tàu/forwarder, đặc biệt về phí lưu kho, lưu bãi.
Chủ động theo dõi lịch trình vận chuyển để tránh phát sinh chi phí ngoài dự kiến.

Về kiểm tra sau thông quan

Hải quan có quyền kiểm tra sau thông quan trong vòng 5 năm.
Doanh nghiệp cần lưu giữ chứng từ đầy đủ, minh bạch để tránh bị xử phạt.

Quy trình nhập khẩu hàng hoá về Việt Nam là một chuỗi thủ tục phức tạp, đòi hỏi doanh nghiệp phải nắm rõ quy định pháp luật, chuẩn bị chứng từ đầy đủ và phối hợp chặt chẽ với các đơn vị logistics, hải quan. Việc tuân thủ đúng quy trình không chỉ giúp hàng hóa được thông quan nhanh chóng mà còn giảm thiểu rủi ro pháp lý và chi phí phát sinh.

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, đặc biệt khi Việt Nam tham gia nhiều hiệp định thương mại tự do (FTA), doanh nghiệp càng cần chủ động cập nhật chính sách mới, tận dụng ưu đãi thuế quan và xây dựng chiến lược nhập khẩu hiệu quả.

Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm đơn vị dịch vụ thủ tục hải quan trọn gói vui lòng liên hệ LTC Logistics qua hotline 0822 960 960 để được tư vấn chi tiết.

NHẬN BÁO GIÁ CHI TIẾT

Quy trình nhập khẩu hàng hoá về Việt Nam chi tiết