Phí CIC là gì trong xuất nhập khẩu

Nếu thường xuyên làm việc với hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển, chắc hẳn bạn đã ít nhất một lần thấy dòng phí CIC xuất hiện trên hóa đơn của hãng tàu hoặc forwarder. Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là những đơn vị mới tham gia thị trường xuất nhập khẩu, thường bối rối khi gặp khoản phí này vì không được thông báo rõ ràng ngay từ đầu.

Vậy phí CIC là gì, vì sao phát sinh và ai là người phải trả? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất của loại phí này cũng như cách tính để chủ động hơn trong việc dự trù chi phí logistics.

Phí CIC là gì?

CIC là viết tắt của Container Imbalance Charge (hoặc Container Imbalance Surcharge), tạm dịch là phụ phí mất cân đối container. Đây là khoản phụ phí mà các hãng tàu thu thêm nhằm bù đắp chi phí vận chuyển container rỗng từ nơi thừa container đến nơi thiếu container để phục vụ nhu cầu đóng hàng.

Phí CIC là gì trong xuất nhập khẩu

Bản chất của phí CIC xuất phát từ đặc điểm thương mại quốc tế: dòng chảy hàng hóa giữa các quốc gia thường không cân bằng. Ví dụ, Việt Nam xuất khẩu sang một số thị trường nhiều hơn nhập khẩu, dẫn đến tình trạng container rỗng tồn đọng ở nơi này nhưng lại thiếu hụt ở nơi khác. Để giải quyết tình trạng mất cân đối đó, hãng tàu phải điều chuyển container rỗng giữa các cảng, kéo theo chi phí vận hành, nhiên liệu và nhân công. Phí CIC chính là khoản thu được hãng tàu áp dụng để bù đắp cho chi phí phát sinh này.

Cần lưu ý, phí CIC không phải là phí cố định theo quy định của nhà nước mà do từng hãng tàu tự đưa ra, dựa trên tình hình thị trường tại từng thời điểm và từng tuyến vận chuyển cụ thể. Vì vậy, mức phí này có thể thay đổi liên tục và không giống nhau giữa các hãng tàu khác nhau.

Xem thêm: Handling Fee là gì? Cách tính, đối tượng chịu phí và phân biệt với THC

Ai phải trả phí CIC và khi nào phát sinh?

Phí CIC thường được áp dụng cho cả hàng xuất khẩu và hàng nhập khẩu, tùy theo tuyến đường và chính sách của từng hãng tàu tại từng thời điểm. Đối tượng chi trả phí này phụ thuộc vào điều kiện giao hàng (Incoterms) được thỏa thuận trong hợp đồng mua bán:

• Với hàng xuất khẩu theo điều kiện FOB, CIF: người xuất khẩu (shipper) thường là bên chịu phí CIC vì đây là phụ phí phát sinh tại cảng đi.
• Với hàng nhập khẩu: người nhập khẩu (consignee) có thể phải trả phí CIC khi nhận hàng tại cảng đến, tùy theo chính sách áp dụng của hãng tàu trên tuyến đó.
• Trong nhiều trường hợp, phí CIC được cộng trực tiếp vào cước vận chuyển (freight) hoặc thể hiện thành một dòng phụ phí riêng trên hóa đơn của forwarder.

Phí CIC thường phát sinh nhiều nhất vào các giai đoạn thị trường mất cân đối rõ rệt, chẳng hạn như mùa cao điểm xuất khẩu, giai đoạn thiếu hụt container rỗng toàn cầu, hoặc khi có biến động lớn về logistics như tắc nghẽn cảng, thiếu tàu. Đây cũng là lý do vì sao vào một số thời điểm, doanh nghiệp xuất nhập khẩu thấy phí CIC tăng đột biến so với bình thường mà không có thông báo trước quá lâu.

Ngoài ra, cần phân biệt phí CIC với một số phụ phí khác thường đi kèm trong vận tải biển như phí THC (Terminal Handling Charge – phí xếp dỡ tại cảng), phí CFS (phí xử lý hàng lẻ) hay phí AMS/AFR (phí khai báo an ninh). Mỗi loại phí phục vụ một mục đích riêng và không thể gộp chung khi tính toán chi phí logistics.

Cách tính phí CIC và lưu ý khi thanh toán

Về cách tính, phí CIC thường được quy định theo mức cố định cho từng loại container (container 20 feet, 40 feet, 40 feet cao) và theo từng tuyến vận chuyển cụ thể. Mức phí này không tính theo trọng lượng hay giá trị lô hàng mà tính trên số lượng container sử dụng.

Ví dụ, một hãng tàu có thể áp dụng mức phí CIC khoảng vài chục đến vài trăm USD cho mỗi container tùy tuyến và tùy thời điểm công bố.

Cách tính phí CIC

Vì phí CIC do hãng tàu tự quyết định và có thể thay đổi theo từng đợt, doanh nghiệp xuất nhập khẩu nên lưu ý một số điểm sau để tránh bị động về chi phí:

• Chủ động hỏi rõ forwarder hoặc hãng tàu về mức phí CIC áp dụng cho lô hàng và tuyến vận chuyển cụ thể trước khi chốt booking.
• Yêu cầu báo giá chi tiết bao gồm đầy đủ các loại phụ phí (CIC, THC, CFS…) thay vì chỉ nhìn vào cước vận chuyển cơ bản, để tránh phát sinh chi phí ngoài dự kiến khi nhận hóa đơn.
• Theo dõi thông báo tăng phụ phí (surcharge notice) từ các hãng tàu, vì phí CIC thường được điều chỉnh theo thông báo riêng và có hiệu lực trong một khoảng thời gian nhất định.
• Trong đàm phán hợp đồng ngoại thương, nên thỏa thuận rõ ràng bên nào chịu trách nhiệm thanh toán các loại phụ phí phát sinh tại cảng, tránh tranh chấp về sau.
• Nếu làm việc thường xuyên với một số tuyến cố định, doanh nghiệp có thể đàm phán trực tiếp với hãng tàu hoặc thông qua forwarder để có mức phí CIC ổn định và ưu đãi hơn.

Xem thêm: Công ty khai báo hải quan tại TP.HCM: Kinh nghiệm lựa chọn đơn vị uy tín

Việc nắm rõ cách tính và thời điểm áp dụng phí CIC giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc lập kế hoạch ngân sách logistics, đặc biệt với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu thường xuyên có khối lượng hàng hóa lớn.

Phí CIC là một trong những phụ phí phổ biến nhưng dễ gây nhầm lẫn trong hoạt động xuất nhập khẩu, do bản chất linh hoạt và không cố định theo quy định chung. Hiểu đúng phí CIC là gì, ai là người chi trả và cách tính sẽ giúp doanh nghiệp chủ động đàm phán với hãng tàu, kiểm soát tốt hơn chi phí logistics và hạn chế tối đa những khoản phát sinh bất ngờ trong quá trình vận chuyển hàng hóa quốc tế. Để tối ưu chi phí, doanh nghiệp nên duy trì liên hệ thường xuyên với forwarder uy tín, cập nhật thông báo phụ phí từ các hãng tàu và đưa điều khoản về phụ phí vào hợp đồng ngoại thương một cách rõ ràng ngay từ đầu.

Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm đơn vị dịch vụ thủ tục hải quan trọn gói vui lòng liên hệ LTC Logistics qua hotline 0822 960 960 để được tư vấn chi tiết.